Kersttradities wereldwijd en waarom we cadeaus krijgen

Zoals je waarschijnlijk weet, is Kerstmis een christelijke feestdag die we op 24 en 25 december vieren. In het gedeelte Kerstmis over de hele wereld kun je lezen over kerstcuriosa uit verschillende landen. Maar laten we eerst bekijken hoe Kerstmis is ontstaan en waarom we elkaar cadeaus geven.

Kerstmis is een christelijke feestdag waarop de dag wordt gevierd dat de zoon van Maria en de heilige Jozef, Jezus Christus, in Bethlehem werd geboren (in het gebied van het huidige Palestina). Hij wordt een prediker genoemd, de belangrijkste profeet, de Messias van de Joden, de Verlosser van de mensheid of de Zoon van God, en werd rond 30 na Christus in Jeruzalem gekruisigd, waar hij ook werd begraven.

In Europa vind je kleine kerststallen van allerlei materialen (papier, hout, peperkoek) die deze wonderlijke geboorte uitbeelden: Maria en Jozef konden onderweg geen slaapplaats vinden en zochten daarom onderdak in een stal. Na de geboorte werd de pasgeborene in een kribbe met stro gelegd, omdat er nergens anders plek voor hem was. Pelgrims kwamen vervolgens naar Maria, Jozef, Jezus Christus en de aanwezige dieren, omdat boven hen de ster van Bethlehem schittert.

De sleutel ligt waarschijnlijk in het vervolg van het verhaal van Bethlehem, waarin staat dat zowel arme als rijke pelgrims naar Bethlehem kwamen om brood, bont, geld enzovoort te geven aan baby Jezus. Ook kwamen er drie koningen, de wijzen uit het oosten, die goud, wierook en mirre meebrachten. 

Bewijs dat mensen elkaar met Kerstmis cadeaus gaven, gaat terug tot het 16e-eeuwse Europa, maar tot in de 19e eeuw kregen alleen kinderen cadeaus. Ze kregen kleding, speelgoed en andere dingen. Vrouwen kregen verschillende stoffen en naai- en huishoudartikelen. Mannen kregen pijpen, snuifdozen, bretels en pantoffels. In de armste gezinnen kregen kinderen op zijn minst een appel of noten. Boeren gaven hun helpers nieuwe kleding, eten of geld, en ook aan rondtrekkende mensen en bedelaars werden kleine geschenken gegeven.

In de VS werd Kerstmis in 1870 een nationale feestdag, en de eerste paar honderd jaar na de dood van Jezus Christus werd zijn geboortedag niet gevierd. De belangrijkste christelijke feestdag was Driekoningen/Epifanie. De kijk van Amerikanen op Kerstmis veranderde in de 19e eeuw sterk door Washington Irving, die het fictieve verhaal Old Christmas schreef over hoe Kerstmis oorspronkelijk in Engeland werd gevierd vóór de opkomst van de puriteinen. Katholieke immigranten brachten ook de traditie mee om kleine kerststallen in huis te hebben.

📚 Tip:  Koude en lange avonden? Koop het boek Old Christmas op Amazon

Op 24 december bezoeken familieleden elkaar en worden er alleen kleine cadeaus gegeven; de grote komen pas op 6 januari met de heks Befana. Het belangrijkste evenement hier is de jaarlijkse zegen van de paus, Urbi et Orbi, die op 25 december plaatsvindt. Daarna volgt een uitgebreid diner met kalkoen, lamsvlees of kip, en ook panettone: zoet brood.

Kinderen krijgen van 12 tot 24 december elke dag cadeautjes van kerstelfen in schoenen die achter het raam staan. Iedereen krijgt minstens één nieuw kledingstuk, anders worden ze volgens de lokale traditie opgegeten door de kerstkat.

Versier jij de kerstboom met je nationale vlaggen? Noren doen dat wel. Bovendien worden alle kerstbezems op kerstavond zorgvuldig verstopt, omdat het verhaal gaat dat heksen de huizen binnenkomen en bezems zoeken om op te vliegen. Noren hebben ook een bijzonder sterk en heel zoet kerstbier. Wat eten Noren op kerstavond? Waarschijnlijk ribbe: gepekeld spek met zuurkool, aardappelen en kerstworst, of lamsribben (pinnekjøtt) gestoofd op berkentakjes.

Als orthodox land viert Rusland de feestdag pas op 6 januari. Děda Mráz (Vadertje Vorst) brengt de volgende dag cadeaus en legt ze onder de jolka (kerstboom). Voor Kerstmis vasten orthodoxe christenen veertig dagen, waarin ze moeten bidden en mediteren. In die periode eten ze geen vlees, melk, eieren of kaas en drinken ze geen alcohol. Traditioneel eindigt het vasten met een kerstmaaltijd van tarwe, honing, gedroogd fruit, maanzaad en noten, kutija genoemd. Iedereen mag pas 's avonds na de dienst eten. Tegenwoordig worden meestal geroosterde gevulde varkenskop, gebraden varkens- of kalfsvlees, gans met appels, haas in roomsaus of verschillende soorten wild geserveerd. Kenmerkend zijn vareniks: deegkussentjes van gerezen deeg, gevuld met aardappelen, paddenstoelen of kool.

Het symbool van Kerstmis is een geit met een rood lint eromheen. De oude man Jultomen gaat van huis tot huis met cadeaus, vergezeld door elfen en dwergen. Er worden saffraanbrood en kersttaarten met jam geserveerd, en het diner is in buffetvorm, zodat iedereen kan nemen wat hij of zij lekker vindt - maar aardappelpap moet er zijn. Tegenwoordig staat lutfisk (ingelegde vis met een gelatineachtige structuur) vaak op tafel. Er wordt altijd één bord pap buiten het huis gezet voor de kerstelf. Bij het eten wordt donker bier of Zweedse glühwein gedronken.

Kerstavond (Noche Buena) wordt met de familie gevierd. De huizen worden versierd met dennentakjes, kaarsen en kerststallen. Traditionele Driekoningenkoekjes (ronde cakes versierd met fruit en noten) worden gebakken, waarin kleine verrassingen verstopt zitten. Het feestelijke diner bestaat uit kalkoen of kapoen met vulling, die per regio verschilt - in Galicië met kastanjes, in Asturië met appels en in Catalonië met pruimen. Bij de maaltijd wordt zoete rode wijn gedronken. In Spanje worden cadeaus gegeven op het feest van Driekoningen en duren de feestdagen tot 7 januari.

 Als je op zoek bent naar exotisch vlees voor Kerstmis, ga dan naar Argentinië, waar geroosterde pauwen worden geserveerd tijdens het kerstdiner. Bovendien vindt het diner vaak buiten plaats, omdat daar op dat moment de zomer ten einde loopt.

Denk je dat nepspinnen alleen voor Halloween zijn? Mis gedacht ... in Oekraïne zien ze spinnen en spinnenwebben als een teken van Kerstmis. Men gelooft dat spinnenwebben geluk brengen. Het typische eten is "lokshe" (aardappelpannenkoekjes). Meestal gooit de vader van het gezin er één tegen het plafond - de stukjes deeg die blijven plakken, brengen geluk voor het gezin. Voor het kerstdiner worden borsjtsj, pampushka-broodjes en vis geserveerd. Het traditionele dessert is kuta, bereid met maanzaad, tarwe, noten, gekonfijt fruit en honing. Bovendien wordt Kerstmis hier pas op 7 januari gevierd.

Als de locals het kerstdiner op traditionele wijze willen eten, gebruiken ze geen tafel: ze eten op de grond. Ze leggen stro op de grond en bedekken dat vervolgens met een feestelijk tafelkleed (een verwijzing naar Jezus, die in het hooi werd geboren).

Ken je de serie Mr. Bean? Bekijk dan deze kerstvideo! Een geliefd Engels gerecht is een enorme geroosterde kalkoen met walnootvulling. Aan het einde van deze stevige maaltijd is het tijd voor Engelse pudding, die het hele gezin tijdens de advent bereidt en waarin muntjes worden verstopt (dat brengt geluk). De cadeaus worden 's nachts gebracht door Father Christmas en pas op de ochtend van 25 december uitgepakt.

🎬 Tip: Bekijk deze kerstaflevering van Mr. Bean op YouTube

De locals gaan elke ochtend vanaf 16 december tot kerstavond op de 24e naar de kerk. Maar hoe? Op rolschaatsen! De vieringen gaan gepaard met vuurwerk en in plaats van kerstliederen wordt Gaita-muziek gespeeld. Kerststallen en kerstbomen zijn hier ook populair. Het traditionele gerecht is halacas - een mengsel van rundvlees, kip en varkensvlees, waaraan kappertjes, rozijnen en olijven worden toegevoegd; alles wordt gestoomd in maïsbladeren. Sinterklaas of het kindje Jezus brengt hier de cadeaus.

Op de Filipijnen is het enige traditionele eten kleefrijst, die de verbondenheid van de familie symboliseert. Iedereen voegt er vervolgens aan toe wat hij of zij lekker vindt. De eerste kerstvieringen beginnen hier op 16 december en worden begeleid door de gloed van kaarsen en lantaarns. Een typisch gerecht tegenwoordig is adobo - varkensvlees met aardappelen, evenals pansit - noedels met wortels, kool en varkensvlees. Als dessert wordt rijst in bananenbladeren geserveerd.

Op Hawaï zou je voor Kerstmis een aquarium met een clowntrekkervis moeten kopen (maar we konden niet achterhalen wat ze na Kerstmis met de vis doen). De Kerstman komt hier met cadeaus in een boot over het water. Er is geen traditionele Hawaïaanse kerstmaaltijd. Men gaat hier graag picknicken, omdat ze Kaluu kunnen grillen - een geroosterd varken.

Niet de Kerstman en ook niet Santa, maar Père Noël (Father Christmas) brengt hier cadeaus in de gepoetste schoenen die voor de open haard zijn gezet. Kinderen hebben adventskalenders waarin zowel snoep als delen uit de evangeliën verstopt zitten. Op tafel verschijnen oesters, witte worsten, slakken, vissoep en kerstkalkoen met kastanjevulling of truffelpasta. Een populair dessert is la bûche de Noël - een gebak in de vorm van een houtblok. Kerstavond eindigt met de nachtmis. 25 december is daarna een dag van goede daden: de Fransen geven eten aan daklozen, wezen en armen.

Kerstavond staat in het teken van vasten; daarna worden 's avonds twaalf gangen geserveerd (die het aantal maanden voorstellen) en wordt er een extra bord klaargezet voor een onverwachte bezoeker. Er worden borsjtsj, kool- of vissoep en vis (haring, steur, karper) gekookt; er worden brood en heilige wafels geserveerd, evenals flapjes met kool en kaantjes, daarna maanzaadbroodjes (broodjes met maanzaad en rozijnen die in gezoete melk worden gedoopt), gierstpap en andere gerechten.

De grootste cadeaus worden op 6 december door Sinterklaas gegeven; op kerstavond volgen daarna alleen kleine cadeautjes. Eerste kerstdag is hier ook een werkdag. Op Kerstdag wordt bij het ontbijt cougna geserveerd - een zoet gebak waarvan de vorm lijkt op een baby en dat de pasgeboren Jezus symboliseert. Cougna is te koop met chocolade, rozijnen, sinaasappelschil of zonder toevoegingen. Het diner begint met een aperitief. Als voorgerecht worden zeevruchten geserveerd. Het hoofdgerecht is kalkoen en tot slot komt er taart met room of een schuimrol die op een houtblok lijkt.

🎁 Nog op zoek naar kerstcadeaus?

Probeer onze producten en maak cadeaus van je eigen foto's!

• Foto's in verschillende formaten en vormen + foto's in polaroidstijl
• Vierkante of ronde fotomagneten met je eigen foto
• Fotoboeken met harde of zachte omslag om de belangrijkste herinneringen te bewaren
• Fotoafdrukken/wanddecoratie waarmee je je woonkamer omtovert tot een galerie
• Mooie kalenders met je foto's en een houten standaard